Errenteriako Musika Bandaren historia
Errenteriako Musika Bandaren jatorria 1864. urtekoa da, «La Sociedad Filarmonica» izenpean.
Lehen talde honen formazioa Errenteriako musika prestakuntzaren katalizatzailea izango zen, ikasketak dituzten musikarien beharra ikusi baitzen. Horri esker, lehen irakasleak Donostiatik ekartzea lortzen da.
Elkarte Filarmonikoak Teodoro Gamón, José Guezala, Luis Samperio eta José Egurrola izango ditu zuzendari bezala 1899ra arte. Urte horretan, Hipolito Guezalak orain «Udal Banda» bezala ezagutuko denaren zuzendaritza hartuko du.
Izen berri honen pean, 1906an erabaki zen bandera bat erostea, ekitaldi handienetan Udal Bandaren estandarte gisa balioko zuena.1916. urtean, Lehen Mundu Gerran, Udal Bandak honen ondorioak pairatuko ditu eta bere disoluzioaren atariaren inguruan ibili zuen. Hala ere, urte horretan bertan, José Maria Iraola jauna zuzendari izendatu zuten.
Iraolak ahalegin handia egingo du Banda berpizteko, eta errefortzuak, irakasleak eta erakundea berregituratzeko aukera eman zioten.
Ahalegin handi bati esker, aldaketa horiek guztiek fruituak ematen dituzte, argi eta garbi ikusi egin zenez, taldeak 1918ko Iruñeko Banda Lehiaketa Handian lortutako garaipenean, non lehen postua lortu zuen eta, gainera, inguruan Banda erreferente gisa kokatu zuen.
Une horretatik aurrera, musikarekiko eta bandarekiko gogoak gora egiten du. Ekitaldi gehiago egiten dira, Errenteriatik kanpoko ekitaldietan parte hartzen da, etab.
Hori guztia 1936. urtera arte, orduan hasi baitzen Gerra Zibila. Musika Banda desagertu egin zen denboraldi horretan eta, bandako musikari batzuen itzuleran, F.E.T. eta JONS. Musika Banda sortu egin zen 1938an.
Francisco Larreta jaunak zuzenduko du, 1945era arte. Denbora horretan, Bandak nagusiki jarduten du agintariek antolatzen dituzten ekitaldietan.
Musika Kultur Elkartea
1948ko abuztuan, Iraola zuzendaritzapean eta Ramón Múgica Lekuona lehendakari bezala, gaur egungo Errenteriako Musika Kulturaren Elkartea eratu zen. Horren bidez, Errenteriak betidanik izan zuen kultura eta tradizio artistikoa biziberritu, landu eta sustatu nahi zen.
Hurrengo hamarkada, 50ekoa, garai ona izango da Bandarentzat, Zumardiko dantzaldi bereizgarriez betea. Era berean, Bandako kideen jantziak berritu egin ziren, 1928an behin eraman zituzten uniforme urdina eta bisera zuen txapela berriro jantziz.
1959an, José María Iraola jaunak zuzendari kargua utzi zuen. Gabino Zarranz jaunak ordezkatuko du, zein zoritxarrez, urtebete geroago hil egingo zen. Valentín Manso jaunak zuzenduko du banda 60ko hamarkadan. Beste estilotako kontzertuak, kanpoko kolaboratzaileekin, garrantzia hartuko dute garai honetan.
1967ko uztailaren 21a egun garrantzitsu bihurtu zen, gaur egun eta urtero egiten den ekitaldi bat egin baitzen. Madalenei hasiera ematen dien suziriaren ondoren, lehen aldiz entzungo da El Centenario Errenteriako kaleetan.
Urte pare bat geroago, Ignacio Ubiria jaunak Manso ordezkatu zuen, Bandak Zaragozako Musika Banden Lehiaketa Erregionalean 2. postua lortu zuen urte berean.
1974an, Bandak, Zumardian jotzeari utzi zion, urte horietan geroz eta ezagunago bihurtuko diren dantza-modu berrien ondorioz. Banda birdefinitu beharko da eta, hau gutxi ez izanda, hamarkada honetako musikarien eskasiari aurre eginez.
José Luis Mate jaunak ordezkatu zuen Ubiria 1986an, eta aurreko hamarkadatik irauten duten erronka horiei aurre egin behar izan zien. Egindako berrindartze-ahaleginek fruituak eman zituzten, eta 1987an Musika Kontserbatorioko ikasleen lehen promozioa sartu zen Bandan, urtebete lehenago eratua.
1988an, Matek zuzendari kargua utzi zuen, eta Carlos Rodríguez jaunak ordezkatu zuen.
Hurrengo urteetan, bandak hainbat lehiaketa garrantzitsutan parte hartu eta arrakasta lortu zuen. 1992an Euskadiko banda-lehiaketan hirugarren postua lortu zuen eta 1995ean Euskadiko Musika Banden IV. Lehiaketan lehenengo postua lortu zuen.
Harrezkero, Bandak hainbat kontzertu eta ekitaldi antolatu ditu, banda-alardeak besteak beste. Lehiaketa gehiagotan parte hartu du, hala nola Aranda de Dueroko «Villa de Aranda» Musika Banden Nazioarteko Lehiaketan, atzerrian kontzertuak eskainiz, Bordelen, Parisen, etab.
Ilustración 9: Bandaren Azken 20 urteetako argazkiak